Sinüs Problemleri ve Diş Röntgeni İlişkisi

Burnu tıkalı, yanaklarında baskı ve baş ağrısı olan hastaların bir bölümünde asıl kaynak dişlerdir. Nedeni, üst çene azı dişlerinin köklerinin sinüs boşluğunun tabanına çok yakın, bazı kişilerde ise onun içine doğru uzanacak kadar komşu olmasıdır. Bu yüzden sinüzit benzeri şikâyetlerle gelen bir hastada diş kaynaklı bir neden de araştırılır ve bu araştırmanın ilk adımı genellikle panoramik bir görüntüdür.

Üst çene diş kökleri ile sinüs tabanı arasındaki komşuluk

Maksiller sinüs, üst çene kemiğinin içinde yer alan ve solunum yollarına açılan boşluklardır. Bu boşluğun tabanı, üst çenedeki küçük azı ve büyük azı dişlerinin kök uçlarının hemen üstünde ya da yanında uzanır.

Bu komşuluğun derecesi kişiden kişiye değişir. Kimi kişide köklerle sinüs tabanı arasında belirgin bir kemik katmanı vardır; kimi kişide ise arada yalnızca ince bir kemik kalır, hatta kök ucu sinüs tabanının içinde uzanıyormuş gibi görünür. Bu anatomik yakınlık normal bir varyasyondur ve tek başına hastalık değildir. Ancak bu bölgede gelişen bir diş problemi, sinüs boşluğunu da etkileyebilir.

Kök ucu sinüs içinde görünüyorsa bu normal mi?

Görüntüde kök ucunun sinüs boşluğunun içinde duruyormuş gibi izlenmesi tek başına bir hastalık işareti değildir. Bu, kişinin anatomik yapısına ait bir varyasyon olabilir. Burada önemli olan, kök çevresinde kemik kaybı, koyu bir alan ya da sinüs içinde tek taraflı yoğunluk artışı gibi ek bulguların bulunup bulunmadığıdır.

Bu ayrımı yapan hekiminizdir; görüntüdeki bir yakınlık tek başına tedavi kararı doğurmaz, ancak bu bölgedeki şikâyetlerin araştırılmasında önemli bir ipucu olur.

Diş kaynaklı sinüs şikâyetleri nasıl belirti verir?

Diş kökenli bir sinüs problemi, klasik sinüzite benzer yakınmalarla gelir. Ayrımı zorlaştıran şey, belirtilerin büyük ölçüde örtüşmesidir.

• Tek taraflı burun tıkanıklığı ve o tarafta yanak ya da yüzde baskı hissi
• Baş öne eğildiğinde artan ağrı
• Üst azı dişlerinde çiğneme sırasında hassasiyet ya da vuruntu hissi
• Geniz akıntısı ve ağız kokusu
• Şikâyetlerin uzun sürmesi ve tek tarafta sınırlı kalması

Her iki tarafta şikâyet varken bir tarafta belirgin biçimde daha yoğun şikâyet olması, tek taraflı burun akıntısı ve aynı tarafta bir dişte hassasiyet, diş kaynağını düşündüren ipuçlarıdır. Yine de bu belirtiler tek başına tanı koydurmaz; değerlendirme muayene ve görüntüyle birlikte yapılır.

Panoramik görüntü burada ne katkı sağlar?

Panoramik röntgen, üst çene azı dişlerinin köklerini ve sinüs tabanının seyrini aynı görüntüde gösterir. Hekiminizin bu görüntüde baktığı noktalar şunlardır:

• Kök uçlarının sinüs tabanına mesafesi
• Kök ucunda koyu, yani daha az yoğun bir alan bulunup bulunmadığı
• Sinüs tabanının o bölgede tek taraflı olarak daha yüksek veya daha örtülü görünüp görünmediği
• Sinüs içinde tek taraflı bir yoğunluk artışı olup olmadığı
• Dişte derin çürük, eski dolgu, kanal tedavisi izi veya kök çevresinde genişleme bulunup bulunmadığı

Bu bulgular birlikte okunduğunda hekim, şikâyetin büyük olasılıkla diş kaynaklı mı yoksa başka nedenlerle mi açıklandığına dair bir yön belirler. Görüntüde izlenen bir yoğunluk artışı tek başına kesin bir tanı değildir; yorumu hekim yapar. Bu tür görüntülerin ne amaçla istendiğini panoramik diş röntgenlerinin kullanım amaçlarını anlatan yazıda daha geniş bulabilirsiniz.

İki boyutlu görüntünün sınırları

Panoramik görüntüde yapılar üst üste binmiş halde izlenir. Bu nedenle kök ucundaki bir değişikliğin sinüsün içine mi yoksa yalnızca yanına mı yerleştiğini her zaman ayırt etmek mümkün olmaz. Kökü örten kemik katmanının ne kadar ince olduğunu değerlendirmek de bu görüntüde sınırlıdır.

Bu tür ayrımlar gerektiğinde hekiminiz ek değerlendirmeden yararlanır. Görüntünün sınırlarını bilmek, bulguları olduğundan daha kesin sanmamak için önemlidir.

Hangi durumda ek değerlendirme gerekir?

Bazı durumlarda panoramik görüntü yeterli olmaz. Sinüs tabanının kökle ilişkisinin iki boyutlu bir görüntüde üst üste binmesi, ayrımı zorlaştırabilir. Kök ucundaki değişikliğin sinüs içine doğru yayıldığı düşünülüyorsa ya da şikâyetler uzun sürüyorsa hekiminiz ek görüntüleme veya kulak burun boğaz değerlendirmesi isteyebilir.

Merkezimizde panoramik, yani iki boyutlu görüntüleme yapılır. Üç boyutlu inceleme gereken durumlarda sizi ayrı bir görüntüleme merkezine yönlendiririz. Diş kaynaklı bir nedenin ayırt edilmesi gerektiğinde diş hekimi ile kulak burun boğaz hekiminin bulguları birlikte değerlendirmesi en sağlıklı yoldur.

İmplant planlamasında sinüs tabanı neden ayrıca okunur?

Üst çene arka bölgeye implant planlanıyorsa, sinüs tabanının seviyesi doğrudan planı etkiler. Diş çekiminden sonra bu bölgede kemik yüksekliği azalabilir ve sinüs tabanı aşağı doğru genişleyebilir. Panoramik görüntü bu yüksekliği ölçmek için başlangıç bilgisi verir.

Kemik yüksekliği sınırda görünüyorsa hekiminiz ek görüntüleme veya farklı bir tedavi sırası önerebilir. Bu bölgenin planlamadaki yerini, implant Diş kategorisindeki yazılarda ve implant planlamasını anlatan içeriklerde bulabilirsiniz.

Sinüs şikâyeti olan hastaya pratik notlar

Tek taraflı ve uzun süren şikâyetlerde, aynı tarafta bir dişte hassasiyet varsa bunu hekiminize mutlaka söyleyin. Şikâyetten önce o bölgede yapılmış bir dolgu, kanal tedavisi veya çekim öyküsü de önemli bir ipucudur.

Ağrıyı geçici olarak bastırmak amacıyla kendi başınıza antibiyotik kullanmayın; bu, belirtileri örter ama nedeni ortadan kaldırmaz ve değerlendirmeyi geciktirebilir. Ateş, yüzde belirgin şişme, göz çevresinde şişlik veya görme ile ilgili yakınmalar varsa vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurun.

Şikâyetiniz diş kaynaklıysa tedavi genellikle diş üzerinden planlanır; kaynak bir diş eti problemi ise tedavi ona göre kurulur. Diş eti hastalıklarının nasıl değerlendirildiğini diş eti ameliyatı başlıklı yazıda okuyabilirsiniz. Bu bölgede bir görüntüleme yaptırmak ya da bulgularınızı konuşmak için Küçükçekmece’deki panoramik diş röntgeni hizmetinden yararlanabilir veya Diş Hekimi Sertaç Kızılkaya ile iletişime geçebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Sinüzit şikâyetim dişten mi kaynaklanıyor olabilir?

Olabilir. Üst çene azı dişlerinin kökleri sinüs tabanına komşu olduğu için bu bölgedeki bir diş problemi sinüs belirtilerini taklit edebilir. Ayrımı yapmak için muayene ve görüntüleme birlikte değerlendirilir.

Panoramik röntgen sinüs kaynaklı sorunu gösterir mi?

Kök uçlarının sinüs tabanıyla ilişkisini ve kök çevresindeki değişiklikleri gösterir. Ancak yumuşak dokuya ait ayrıntılarda sınırlıdır; gerekli görülürse ek değerlendirme istenir.

Diş çekiminden sonra sinüs şikâyeti başlar mı?

Üst çene arka bölgede kökler sinüs tabanına yakın olduğundan, çekim sonrası bu bölgede ilişkili şikâyetler görülebilir. Belirtiler kalıcı hale gelirse hekiminize başvurmanız gerekir.

Sinüs şikâyetimde önce kime gitmeliyim?

Tek taraflı, aynı tarafta bir dişte hassasiyetle birlikte seyreden şikâyetlerde önce diş hekimine başvurmak değerlendirmeyi hızlandırır. Diş hekimi bulgu saptamazsa kulak burun boğaz değerlendirmesine yönlendirilirsiniz.